Takipteki krediler alarm veriyor: İkiye katlandı

Bankaların Türkiye genelinde takibe düşmüş kredi alacakları 2025 yılında yüzde 103 artışla 588,7 milyar liraya ulaştı. Takibe düşen alacaktaki büyümede yüzde 595’lik astronomik oranla Karaman başı çekti. Takipteki alacaklar geçen yıl 5 vilayette yüzde 200-300, 57 vilayette de yüzde 100-200 ortasında üç haneli artış gösterdi.

Dünya’dan Naki Bakır’ın haberine nazaran, olağan dışı iç ve dış olumsuz gelişmeler­le hayli çalkantı­lı ve Türkiye iktisadı için istikrar arayışı ile geçen 2025 yılında, bankaların şirketler kesiti ve tüketicilere kullan­dırdığı krediler ve kredi kart­ları borçlarında vaktinde ödenemediği için takibe dü­şen toplam alacak ölçüsü bir kattan fazla büyüdü.

Toplam kredi hacmindeki hissesi düşük vilayetlerden Karaman, sıkıntılı kredilerdeki büyü­mede yaklaşık altı katlık ar­tışla başka vilayetlerden derin fark­la ayrışırken, artış oranının 5 vilayette yüzde 200-300 ve 57 vilayette de yüzde 100-200 ile üç hane­li olması dikkati çekti. Ölçü bazında yaklaşık üçte birle en büyük alacağın bulunduğu İstanbul’daki artış yüzde 87 civarında kalırken, en düşük artışın yaşandığı Konya’da bile kelam konusu hacim yüzde 44’le yıllık enflasyonun üze­rinde büyüme kaydetti.

ÜÇTE BİRİ İSTANBUL’DAN

Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurulu’nun (BD­DK) 2025 sonu prestijiyle vilayetler bazında toplulaştırılmış ban­kacılık istatistiklerini içe­ren FİNTÜRK bilgilerine gö­re 2024 sonunda 289,6 mil­yar lira olan bankaların ülke genelinde takibe düşmüş ala­caklarının toplam hacmi, yüzde 103,3 artışla 2025 so­nunda 588,7 milyar liraya yükseldi.

Ticari krediler ve muhtaçlık, taşıt, konut üzere tüketici kre­dileri ile ferdi ve kurumsal kredi kartı borçlarından geri ödemesi 90 gün ve üzeri ge­cikmiş fiyatları kapsayan kelam konusu alacakların 191,2 mil­yar lira ile yüzde 32,5’i, nü­fusça ve ekonomik bakımdan en büyük vilayet olan, münasebetiyle en çok kredi kullanan İstan­bul’dan. Takipteki alacak tu­tarında İstan­bul’u 51,9 milyar li­ra ile Ankara, 34,5 milyar lira ile İzmir, 21,6 milyar lira ile Bursa, yaklaşık 20 milyar lira ile Gaziantep izliyor. Da­ha sonra yaklaşık 19 milyar lira ile Kocaeli, 18,7 milyarla Adana, 17,7 milyarla Antalya, 14,4 milyarla Konya ve 12,2 milyar lira ile Diyarbakır ge­liyor.

Bu on vilayetteki toplam meblağ, 401,1 milyar lira ile takibe düşmüş toplam alacakların yüzde 68,1’ini oluşturuyor. Öbür 71 vilayet toplamında takip­teki fiyat ise 187,6 milyar lira ve hissesi yüzde 31,9.

KARAMAN’DA YÜZDE 595’LİK YÜKSELİŞ

Takibe düşmüş alacak mik­tarında büyümede ise yüz­de 595’lik astronomik oranla Karaman başı çekti. Bu vilayette 2024 sonu prestijiyle yalnızca 455,4 milyon lira olan takip­teki alacak ölçüsü 2025 sonu prestijiyle 3 milyar 165,6 mil­yon liraya yükseldi.

Sorunlu kredilerdeki yıllık artış oranında bu ili endüstrisi zayıf, daha çok esnaf ağırlık­lı ve tüketici kredisi hissesinin yüksek olduğu başka Anado­lu vilayetleri izledi. Karaman’ın ar­dından yüzde 261,2’lik artış­la Zonguldak, yüzde 242,1’le Amasya, yüzde 2176 ile Er­zurum, yüzde 202,8’le Sam­sun, yüzde 197 ile Niğde ve yüzde 196,8 artışla Tunceli geldi. Bu vilayetlere nazaran sanayi ve ticaret bölümleri görece da­ha gelişmiş olan Eskişehir’in takipteki kredi borcu da yüz­de 192,7 büyürken, Batman yüzde 191,4, Yozgat yüzde 180,5’le takibe düşen kredi­leri en süratli büyüyen birinci on vilayet ortasında yer aldı.

KİŞİ BAŞINDA ÜÇ ŞEHİR

2025 sonu prestijiyle ki­şi başına ortalama takipteki kredi borcunda 15.111 TL ile İstanbul başı çekiyor. Borç ölçüsü geçen yılki rekor ar­tışa karşın birçok vilayetten dü­şük olmakla birlikte nüfusa bölündüğünde kişi başına 15.055 TL’lik takibe düşmüş borcu bulunan Karaman, İs­tanbul’un çabucak akabinde ikinci sırada yer alıyor.

Kişi başına takipteki kredi ölçüsünde bu vilayetleri 12.926 lira ile sanayi ve ticaret ili Gaziantep, 12.726 TL ile tu­rizm ili Muğla izliyor. Ülke­nin kıymetli ağır sanayi kuru­luşlarının kümelendiği Ko­caeli de kişi başına 11.335 liralık takipteki borçla be­şinci sırada yer alıyor. Da­ha sonra kişi başına 10.900 TL ile Bilecik, 10.865 TL ile Ankara, 10.569 TL ile Adana, 10.096 TL ile Mardin, 9.539 TL ile Diyarbakır geliyor. Ki­şi başına ortalama takipte­ki alacak ölçüsü İzmir’de 9.246, Denizli’de 8.871, Bur­sa’da 8,291, Antalya’da 8.068, Zonguldak’ta 7.986, Kon­ya’da 7.894, Mersin’de 7.819, Tekirdağ’da 7.425, Bat­man’da 7.324, Düzce’de 7.259 lira. Kişi başına fiyatın en düşük olduğu vilayetler ise düşük nüfus ve ekonomik faaliyet­lerin sonluluğu nedeniyle zati kredi pastasından pa­yı son derece düşük olanlar. Muş, kişi başına 2.062, Gü­müşhane 2.124, Bingöl 2.281, Ağrı 2.674 TL ile en az ki­şi başı takibe düşmüş borcu bulunan birinci beş vilayet. Öteki iller­de ise kişi başına takipteki borç ölçüsü 2.700-6.700 TL ortasında değişiyor.

TAKİBE DÜŞME ORANINDA MARDİN VE KARAMAN

2025 sonu prestijiyle 588,7 milyar liraya ulaşan takibe düşmüş alacak ölçüsü, tıpkı tarih prestijiyle 23 trilyon 451,9 milyar lira olan toplam yurt içi nakdi kredi hacminin yüzde 2,5’ini oluşturdu.

İller bazında bakıldığında ise takibe düşme oranının Mardin ve Karaman’da yüzde 8’le çok yüksek olduğu belirlendi. Takipteki oranda bu vilayetleri yüzde 6,1’le Diyarbakır, yüzde 6 ile Bilecik, yüzde 5,9’la Şırnak, yüzde 5,8’le Batman, yüzde 5,6 ile Hakkâri, yüzde 5,2 ile Şanlıurfa, yüzde 4,2 ile Zonguldak, yüzde 3,6 ile Isparta isliyor. Kelam konusu oranın en düşük olduğu vilayetler ise yüzde 1,4’le Çankırı ve Kırşehir, bunları yüzde 1,6 ile Ankara, yüzde 1,7 ile Ardahan ve yüzde 1,8’le Kars izliyor.

Yurt içi kredilerin 8,1 trilyon lira ile yüzde 34,6’sını kullanmış ve takibe düşmüş olacaklardaki hissesi yüzde 32,5 olan İstanbul’da ise bu oran yüzde 2,4 seviyesinde.