Tarım İşletmeleri Genel Müdürlüğü (TİGEM) yeri içerisinde yer alan yapı, uzun yıllar boyunca “Demiryolu olmayan yere yapılan tren garı” olarak anıldı. Bu sav, vakitle Muğla’nın Dalaman ilçesinin en bilinen kent efsanelerinden biri haline geldi.

“PROJELER KARIŞTI” İDDİASI

Söz konusu binanın tren garı olarak planlanmadığı, av köşkü maksadıyla inşa edildiği açıklandı. Mimari yapısı nedeniyle tren garını andıran bina hakkında, projelerin karıştığı ve yapının ezkaza Dalaman’a yapıldığı istikametindeki tezlerin gerçeği yansıtmadığını söz eden eski Dalaman Belediye Başkanı Şevket Durmuş, projelerin karışmasının mümkün olmadığını, yapılan projenin yanlışsız olduğunu, geçmiş yıllarda TİGEM toprağı içinde yük taşımak maksadıyla tren raylarının bulunduğunu söyledi.

“DEDEMDEN BİLİYORUM”

Binanın iç kısmının “Tren Garı” ile bir ilgisinin bulunmadığını belirten Durmuş, “Bu binanın yapılış tarihi 1908’li yıllara dayanıyor. Yapılış emeli da idari ve av binası olarak düşünülüyor. Ancak benim dedemden duyduğum, burada trenin çalıştığı, yani yalnızca işletme içerisinde yük taşımak emeliyle trenin çalıştığıyla ilgilidir. Bir vakit sonra, herhalde iddiam Abbas Hilmi Paşa’dan sonra, tren rayları köylüler tarafından, öbür birtakım bireyler tarafından sökülüyor ve kaldırılıyor. Hatta benim babamın konutunda iki tane tren rayından kalan demir şu anda var. İşletmenin içerisinde de bir ölçü evvelce kalan tren rayı demirlerinden olduğunu biliyorum. Projenin karışması kelam konusu değil. Av köşkü ve idari bina olarak yapılıyor. Bina Dalaman çiftliği toprağı içerisinde yük taşımak için de tren kullanılıyor. Artık tren garı bir öteki yerleşim ünitelerine gitmesi lazım bu türlü bir garın olması için. O denli bir şey de yok. Tren yalnızca bu bölgede, TİGEM yeri içerisinde kullanılıyor. Hem biliyorsunuz Muğla’nın rastgele bir ilçesine, bir yerleşim ünitesine trenin gelmesi kelam konusu değil” dedi.

BİNANIN GEÇMİŞİ

Osmanlı periyodunda, 1892-1914 yılları ortasında Mısır hidivliği yapan İkinci Abbas Hilmi Paşa, mülkiyeti 1874’te kendisine geçen Dalaman’daki topraklarında çalışmaları için çok sayıda Mısırlı ve Sudanlı personel getirir. Paşa, 1908’de Dalaman’a av köşkü, valisi (hidiv) olduğu Mısır’ın İskenderiye kentine de tren istasyonu yaptırmak ister ve planları Fransızlara verir. Fransızların av köşkü ile tren garı projelerini karıştırdıkları argüman edilir ve Mısır yerine Dalaman’a yapılan ve halk ortasında “Dünyanın tren geçmeyen tek istasyonu” olarak bilinen bina yapılır. Bina, günümüzde TİGEM hizmet binası olarak kullanılıyor.