Fransa’nın başşehri Paris, bu hafta Fransız sömürgesindeki Yeni Kaledonya’nın gelecekteki kurumsal statüsünü belirlemeye yönelik kıymetli bir toplantıya konut sahipliği yaptı. Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron’un liderliğinde gerçekleşen görüşmeye, Ada’nın bağımsızlığını savunan Kanak Sosyalist Ulusal Kurtuluş Cephesi (FLNKS) temsilcileri katılmadı. Bu eksiklik, toplantının diplomatik hassasiyetini bir kere daha gözler önüne serdi.

“GÖZLÜKLER İÇİN KUSURA BAKMAYIN”

NTV’de yer alan habere nazaran toplantının açılışında Macron’un güneş gözlükleriyle salona girişi, basın mensupları ve iştirakçiler tarafından merakla izlendi. Cumhurbaşkanı, bu durumla ilgili yaptığı açıklamada, “Küçük bir meseleyle alakalı olan bu gözlükler için kusura bakmayın lakin bir süre takmam gerekecek. Bana bu türlü katlanacaksınız” dedi. Macron, 15 Ocak 2026 Perşembe günü Bouches-du-Rhône bölgesindeki Istres’te Silahlı Kuvvetlere hitaben yaptığı Yeni Yıl konuşmasında sağ gözündeki şişlik ve kızarıklıkla dikkat çekmişti.

Yeni Kaledonya’dan gelen iştirakçilere teşekkürlerini ileten Macron, “Bugün buraya gelerek risk alıyorsunuz ve gelecek yürekli olanlara aittir. Ortaklardan birinin davetimize icabet etmemesinden ıstırap duyuyorum lakin herkesin görüşüne hürmet duyuyorum” diye konuştu.

Cumhurbaşkanı, Temmuz 2025’te Fransa’da yapılan çalışmalar sonucunda Bougival Anlaşması’na varıldığını hatırlatarak, “O vakit da söylediğim üzere bu tarihi bir muahede ve katkı sağlayan tüm aktörlere teşekkür etmiştim ve tekrar teşekkür ediyorum” dedi.

Macron, Yeni Kaledonya Kongresi’nin Bougival Anlaşması’nın Ada halkına sorulmasına ait teklifine olumlu görüş bildirdiğini lakin çok sayıda çekimser oy nedeniyle teklifin şimdilik askıya alındığını hatırlattı. Paris’teki toplantıda Bougival Anlaşması’ndan yola çıkılmasını isteyen Cumhurbaşkanı, “Devlet bugün Yeni Kaledonya’daki kurumların istikrarlaştırılması konusunda ilerleme kaydetmek istiyor” değerlendirmesinde bulundu.

Cumhurbaşkanı, hürmet çerçevesinde bir diyalog yürütme niyetini vurgulayarak, Bougival Mutabakatı hakkında, “12 Temmuz mutabakatı tabi ki referans dokümandır. Yeni Kaledonya’ya ait büyük bir umut doğmasına neden oldu. Bu inkar edilemez ve bu, birçok olumlu ögesi barındıran yavuz bir belge” yorumunu yaptı.

Anlaşmanın kimi noktalarının netleştirilmesi gerektiğini belirten Macron, Yeni Kaledonya’nın kurumsal geleceğinin önümüzdeki haftalarda Fransız Parlamentosu’nda şekilleneceğini söyledi. Cumhurbaşkanı, Ada’nın statüsü konusunda uzun müddettir süren meçhullükten çıkmak ve kalıcı bir tahlile ulaşmak için bir muahedeye varılması gerektiğine vurgu yapıldı.

BAĞIMSIZLIK İSTEYENLER BASTIRILMIŞTI

Yeni Kaledonya’da bağımsızlık yanlıları 2024’te, Fransız hükümetinin anayasal ıslahat teşebbüsüne karşı protesto başlatmıştı. Paris idaresi, 13 Mayıs’ta başlayan şovları güç kullanarak bastırmış, operasyonlarda 10’dan fazla kişi hayatını kaybetmişti. Akabinde bağımsızlık yanlılarıyla müzakereler başlamış ve 12 Temmuz 2025’te Bougival Muahedesi imzalanmıştı. Lakin Yeni Kaledonyalı bağımsızlık yanlıları, mutabakatın yerli halkın taleplerini yansıtmadığını savunmuştu.