İstanbul Kadıköy Rıhtım’da kıyı kenarındaki dolgu alan üzerindeki ve yurttaşların faal formda yeşil alan olarak kullandığı bölgede yapılması planlanan cami bir sefer daha gündeme geldi. 2015’te duyurulan ve 2017’de İstanbul V No’lu Koruma Kurulu tarafından planların onaylanmasıyla birlikte adım atılan proje, Kadıköy Belediyesi tarafından dava edilmişti.

İPTALİ BOZDU VE DAVANIN REDDİNE KARAR VERDİ

Cumhuriyet gazetesinden Şeyda Öztürk’ün haberine nazaran, Türk Mühendis ve Mimar Odaları Birliği Mimarlar Odası İstanbul Büyükkent Şubesi’nin de müdahil olduğu davayla İstanbul 3’üncü Yönetim Mahkemesi projeyi eksper raporuna dayandırarak 2024’te iptal etti. Lakin istinafa giden proje İstanbul Bölge Yönetim Mahkemesi 4. İdari Dava Dairesi’nin kararıyla döndü. Mahkeme, 15 Aralık 2025 kararıyla birlikte iptali bozdu ve davanın reddine karar verdi.

Konuya ait Mimarlar Odası İstanbul Büyükkent Şubesi tarafından yapılan açıklamada, kararın bilim ve teknik ihtarlarını yok saydığı belirtildi. Açıklamada, “Dava sürecinde hazırlanan ve lokal mahkemenin iptal kararına destek oluşturan eksper raporu, projenin Kadıköy’e vereceği ziyanları tartışmaya yer bırakmayacak biçimde şu münasebetlerle ortaya koymuştur” dendi.

“BİLİMİN ‘BURADA BU ÖLÇEKTE BİR YAPI YAPILAMAZ’ DİYOR”

Açıklamada, “Bölge yönetim mahkemesi, uzman raporundaki hayati ikazları, cami yapılarının Kıyı Kanunu’ndaki yükseklik hududundan muaf tutulması üzere usuli ve yönetmelik odaklı yorumlarla geçersiz kılmıştır. Mahkeme, kentin fizikî gerçekliğini ve gelecekte yaşanacak altyapı kaosunu değil, idari süreçlerin kâğıt üzerindeki hiyerarşisini öncelemiştir. Bilimin ‘Burada bu ölçekte bir yapı yapılamaz’ dediği noktada, yargı ‘Plan kesinleştiyse yapı yapılabilir’ diyerek kentsel yağmanın önünü açmıştır” tabirleri kullanıldı. Ayrıyeten oda açıklamasında Danıştay’a itirazda bulunulacağı ve Kadıköy Rıhtım’ın da savunulacağı belirtildi.

RAPOR NE DİYOR

Daha evvel projenin iptali için karar veren İstanbul 3’üncü Yönetim Mahkemesi eksper raporuna dikkat çekmişti. Mahkeme için hazırlanan raporda rıhtım etrafında 400 metre yürüme uzaklığında Sultan 3. Mustafa İskele Mescidi, 500 metre yürüme arasında Osman Ağa Mescidi, Kethüda Çarşı Mescidi ve Cafer Ağa Camisi’nin bulunduğuna dikkat çekildi. Ayrıyeten insan ve araç trafiğine yönelik rastgele bir kıymetlendirme yapılmadığı tespit edildi. Bunların yanı sıra cami projesinin yanında önerilen yeraltı otoparkı projesiyse üzerinde tescilli ağaçların bulunduğu müdafaa alanıyla çakışıyor. Bu alanın bir kısmının araç giriş çıkışına ayrılmasının yaya odaklı kullanımdan taşıt odaklı kullanıma dönüşmesine neden olacağı belirtildi.

Öte yandan eksper raporunda kent siluetinin de etkileneceğine dikkat çekildi. Raporda, “Cami projesinde kentin simgesi olan koy ve Haydarpaşa Garı’yla görsel alakanın kurulmadığı, Anadolu yakası kent siluetine tesirinin göz önünde bulundurulmadığı anlaşılmakta. Karşı kıyıda yer alan tarihi yarımada ve anıtsal yapılarla oluşacak tesir konusunda rastgele bir değerlendirmenin bulunmadığı ve yalnızca proje alanının en yakınında yer alan sit alanındaki kültürel yapılarla birlikte değerlendirildiği tespit edilmiştir” dendi.