Irak’ta cumhurbaşkanlığına 44 aday: Barzani ve Talabani kimleri önerdi

Komşu Irak’ta, bu ay yapılması beklenen cumhurbaşkanlığı seçimleri için geri sayım başladı. Meclis başkanı Heybet el-Halbusi, seçim için aday müracaat müddetinin bittiğini ve toplam 44 adayın seçimde yarışacağını duyurdu. el-Halbusi, aday listesinde toplumun bütün dini, mezhebi ve etnik ögelerinin temsil edildiğini belirtti.

Irak’taki iki ana Kürt parti ise cumhurbaşkanlığı için adaylarını duyurdu. Mesut Barzani liderliğindeki KDP, misyon için adaylarını mevcut Dışişleri Bakanı Fuad Hüseyin ve Nevzat Haydi olarak açıklarken, eski Cumhurbaşkanı Celal Talabani’nin oğlu Bafel Talabani liderliğindeki KYB, eski Çevre Bakanı Nizar Amedi ve KYB sözcüsü tek aday olarak gösterdi. Eski Cumhurbaşkanı Fuat Pak’ın kızı Cevan Muhammed Fuat Suçsuz da cumhurbaşkanlığı için aday olan isimler ortasında yer aldı. Seçim yarışının KDP ve KYB adayları ortasında geçmesi bekleniyor.

Fuad Hüseyin

MEVCUT CUMHURBAŞKANINDAN SÜRPRİZ HAMLE

Mevcut Cumhurbaşkanı Abdüllatif Reşit, mensubu olduğu KYB’nin Nizar Amidi’yi aday göstermesine karşın, partisinin onayını almadan “bireysel” olarak adaylık evraklarını meclise teslim etti.

Nizar Amedi

BARZANİ’DEN ÇIKIŞ

KDP lideri Mesut Barzani, sürece ait yaptığı açıklamada, makamın temsil gücüne vurgu yaparak, cumhurbaşkanlığı makamının 2005’ten beri muhakkak bir bölümün elinde olmasını eleştirerek, “Bu makam kimsenin şahsi mülkü yahut monopolü değildir. Tüm Kürt tarafları, bu makamın Kürtlerin ortak hissesi olduğu şuuruyla hareket etmelidir” diyerek değişim sinyali verdi.

30 GÜNLÜK SÜRE

Irak Anayasasına göre, meclis başkanı seçildikten sonra milletvekillerinin 30 gün içinde yeni cumhurbaşkanını seçmesi gerekiyor. Seçilecek olan yeni cumhurbaşkanı, akabinde parlamentodaki en büyük bloğu hükümeti kurmakla görevlendirecek. Irak’ta 2005’ten bu yana uygulanan güç paylaşımı sistemine nazaran, cumhurbaşkanlığı Kürtlere, başbakanlık Şiilere ve meclis başkanlığı Sünni Araplara tahsis ediliyor.

2005 yılında yapılan birinci genel seçimlerin akabinde Iraklı siyasi güçler ortasında varılan siyasi mutabakata nazaran; makamların paylaşımı konusunda Şii Ulusal Koalisyonu’nun lideri Abdülaziz el-Hekim ile Cumhurbaşkanı Celal Talabani ortasında bir güç paylaşımı mutabakatı imzalandı. Cumhurbaşkanlığı koltuğu, Celal Talabani’nin 2005-2014 yılları ortasında bu misyonu üstlenmesinden sonra KYB adaylarında kaldı. Talabani’den sonra bu vazifesi devralan Fuat Suçsuz, Berhem Salih ve mevcut Cumhurbaşkanı Abdüllatif Cemal Reşit’in tamamı KYB takımlarından gelen isimler oldu.